Home » Bovenbouw » Kunstgeschiedenis » Renaissance

Vroeg renaissance – 1400 - 1500

Hoog Renaissance –  1500 - 1530

Manierisme – 1530 - 1600 

 

De elite van de Renaissance streefde de wedergeboorte / opleving van de klassieke beschaving / cultuur na. Alle klassieke bronnen (vooral teksten, architectuur (ruines) en beeldhouwkunst werden verzameld, onderzocht en bestudeerd.

Ontstaat uiteraard in Italië, daar waar de meeste overblijfselen te vinden waren. Veel kunstenaars uit het noorden maken uitgebreide studiereizen naar Italië!

Florence is de bakermat van de Renaissance. Hier verzamelden zich de grootste Humanisten, denkers, wetenschappers en kunstenaars zich onder de bescherming van de machtige Medici familie. Ook verzamelden ze systematisch alle kennis (boeken) die er in Europa en de Arabische wereld te vinden was en stichtten belangrijke bibliotheken.

Groeit onder invloed van Humanisten die de mens meer centraal stellen. Individuele ontwikkeling van de mens, vorming, redelijkheid, objectieve waarneming en kritisch denken worden nagestreefd. (in de middeleeuwen stond God centraal. Men leefde naar de dogma’s van de kerk waar per definitie niet aan te twijfelen viel!)

Ideaalbeeld van deze humanistische mens was dat die zich breed ontwikkelde op veel verschillende gebieden. (lichaam, geest, kunst en cultuur) Deze ‘universele mens’ of ‘homo universalis’ wordt nagestreefd door veel kunstenaars. Denk aan ‘wetenschapper/kunstenaar’ Leonardo Da Vinci, of Beeldhouwer/Schilder/Dichter/Architect/Ingenieur Michelangelo Buonarotti

Cultuur wordt hierdoor steeds minder gedragen door de kerk, en steeds meer door de burger van de steeds rijker wordende stadsstaten. Kennis gaat zich los van de kerk ontwikkelen. (universiteiten maakten zich los van de kerk)

Onterecht te denken dat het geloof minder belangrijk werd. Men vond juist dat het onderzoeken van de natuur, haar harmonie, haar schoonheid en haar wetmatigheden inzicht gaf in de goddelijke schepping.

Wel groeide in deze periode kritiek op de Katholieke kerk, en in de 16e eeuw ontstaat hieruit het protestantisme.

Renaissance ligt aan de basis van onder andere de moderne wetenschap en techniek, rationalisme en het bankwezen.

Boekdrukkunst werd uitgevonden, waardoor kennis en ideeën (in de volkstaal!) snel een groot publiek konden bereiken. (in de kunst; veel reproducties (gravures)) centrum van boekdrukkunst ligt tot in de 16 eeuw in Antwerpen!)

Belangrijke gewesten voor de cultuur zijn Parijs, Florence en het gewest Vlaanderen (Brugge, Gent, Leuven, Brussel en Antwerpen)